Het is 1 januari, of gewoon een doodgewone maandag, en je hebt besloten: Nu gaat het roer om. Je gooit je pakje sigaretten in de prullenbak, koopt een abonnement op de sportschool of trekt die hardloopschoenen aan die al drie jaar in de kast staan te verstoffen. Je zet je tanden op elkaar. Je gaat het dit keer écht op karakter doen. Op pure, onvervalste wilskracht.
En? Hoe lang houd je dat vol? Een week? Twee weken? Als je echt een bikkel bent een maand.
Daarna lig je toch weer met een zak chips op de bank te kijken naar Netflix, terwijl die sportschoolpas geruisloos geld uit je portemonnee blijft slurpen.
Waarom? Omdat wilskracht een batterij is die leegloopt[2]. Het is een fantastische tool voor de korte sprint, maar een drama voor de lange termijn.
Als je écht iets wilt veranderen in je leven (of het nu gaat om stoppen met roken, beginnen met sporten, succesvoller worden in je business of eindelijk die innerlijke rust vinden), moet je stoppen met vechten op wilskracht. Je moet naar de bron: je identiteit. Want geloof me: identiteit is altijd, maar dan ook altijd, sterker dan wilskracht.
Bekijk de video:
De kruk van "Ik ben..."
Waar gaat het mis bij de meeste mensen? Het zit hem in de taal die ze gebruiken. Let maar eens op hoe we praten over onze problemen en onze doelen:
- “Ik wil stoppen met roken, maar ja... ik ben nu eenmaal een roker.”
- “Ik wil niet meer ziek of futloos zijn, maar ik ben nou eenmaal een patiënt.”
- “Ik wil dolgraag gaan sporten, maar ik ben absoluut geen sporter.”
- “Ik wil me dolgraag goed voelen, maar ik ben nu eenmaal depressief.”
Zie je wat hier gebeurt? Alles wat je achter de woorden “Ik ben” plakt, wordt jouw identiteit. Het wordt de wet van jouw zenuwstelsel. En jouw brein heeft één heilige taak: ervoor zorgen dat jouw gedrag perfect in lijn blijft met wie jij gelooft dat je bent.
Als jij diep vanbinnen gelooft: “Ik ben een roker die probeert te stoppen,” dan ben je in feite een roker die zichzelf tijdelijk zijn favoriete speeltje ontzegt. Je bent in oorlog met jezelf. Je identiteit zegt dat je een roker bent, maar je wilskracht probeert dat te onderdrukken. Raad eens wie er wint als je een zware dag hebt? Precies. Je identiteit. Je brein zegt: “Zie je wel, dit hoort bij mij,” en je steekt er weer eentje op.
Onthoud dit goed: je bent helemaal niet ‘zo’. Je doet zo. En dat is een wereld van verschil.
Het geheim van echte, blijvende verandering is niet dat je harder moet proberen te veranderen wat je doet. Je moet veranderen wie je bent. Verander je identiteit, en het gedrag volgt vanzelf. Het wordt ineens makkelijk. Maar ja, hoe doe je dat dan?
De truc van de hypnotiseur: Begin bij het einde
Laat ik je een voorbeeld geven uit de praktijk. Bij het Hypnose Instituut Nederland is de Level 1 (Hypno Principles) opleiding net weer begonnen. De eerste dag zit erop. En het is elk blok weer prachtig om te zien wat er gebeurt in die zaal.
Mensen komen binnen en die zitten vol met twijfels. Je ziet ze denken: “Ja, maar Edwin, ik kan dit helemaal niet. Ik weet het allemaal nog niet zo goed. Mensen hypnotiseren? Jeetje, dat is wel heel spannend en lastig hoor.” Ze kijken naar mij alsof ik een soort tovenaar ben en zij de stuntelige leerlingen.
Weet je wat ik dan tegen ze zeg? Ik zeg: “Nee, stop. We gaan het helemaal anders doen. We beginnen vandaag met het fundament: Jij BENT een hypnotiseur.”
Dan zie je ze natuurlijk met grote ogen aankijken. “Ik? Een hypnotiseur? Maar ik heb nog nooit iemand in trance gebracht!” “Maakt niet uit,” zeg ik dan. “Jawel, je bent het.” En het fascinerende is: op het moment dat ze dat idee ook maar een heel klein beetje durven aan te nemen, verandert er iets in dat brein. Ze gaan de vaardigheden leren vanuit een totaal ander perspectief.
Want wie denk je dat de technieken sneller oppikt? De persoon die denkt: “Ik ben nu eenmaal iemand die niet zo goed kan leren en ik ga kijken of ik dit kunstje kan snappen,” of de persoon die rechtop gaat zitten en denkt: “Ik ben een hypnotiseur, dus ik ga nu leren hoe ik mijn vak uitvoer”?
De hypnotiseur leert het vele malen sneller. Waarom? Omdat het past bij wie hij is. De identiteit opent de deur naar de vaardigheid, in plaats van andersom.
Wat we van kinderen kunnen leren
Eigenlijk is dit principe niks nieuws. We zijn het alleen ergens onderweg als volwassenen kwijtgeraakt. Hoe ben ik hier destijds achter gekomen? Simpel: door kinderen te observeren.
Denk eens terug aan toen je zelf nog een ukkepuk was. Als kinderen gaan spelen, hoe doen ze dat? Die gaan niet eerst een handleiding lezen over hoe je een politieagent moet zijn. Die gaan niet op wilskracht proberen te geloven dat ze een piraat zijn.
Nee, die roepen tegen elkaar: “Oké, jij bent de politie en ik ben de boef!” En boem. In één fractie van een seconde zijn ze het. Er is geen twijfel. In één keer hebben ze de lichaamshouding, de blik en alle vaardigheden van die boef of die agent. Ze nemen de identiteit aan en het gedrag rolt er direct achteraan[1].
Dat kon jij vroeger ook. Het probleem is alleen dat we volwassen zijn geworden. En als volwassene hebben we onszelf geconditioneerd met allerlei remmende programmaatjes. “Ja, maar dat kan toch niet zomaar? Je kunt jezelf toch niet zomaar een muzikant noemen als je nog nooit gespeeld hebt?” Wat een onzin. Je moet er inderdaad even aan wennen, maar het idee van “Ik ben dit vanaf nu” kun je vandaag nog gewoon aannemen.
Het Robbie-experiment: De vaardigheid zit al in je
Ik heb dit fenomeen jaren geleden eens toegepast toen ik hielp in een leesklasje. Er was daar een jongetje en hij kon voor geen meter meekomen met de rest. Hij was ontzettend snel afgeleid en hakkelde door de woorden heen. De stempel was al gezet: hij kon het gewoon niet.
Ik ging naast hem zitten en vroeg: “Hé, zullen we eens een experimentje doen? Wie is nou eigenlijk de allerbeste lezer van de hele klas?” Zonder te twijfelen zei hij: “Dat is Robbie. Robbie leest echt supergoed.” Ik zei: “Oké, let op. Doe nu eens net alsof jij Robbie bent. Je bent Robbie. Ga eens zo zitten als Robbie en lees eens dit stukje alsof je hem bent.”
Zijn ogen begonnen te glinsteren. Hij veranderde zijn houding, pakte het boek steviger vast en begon te lezen. En geloof het of niet: hij las meteen drie keer zo snel. Foutloos. Vloeiend.
Die vaardigheid om goed te lezen zat dus allang in dat koppie! Alleen zijn eigen identiteit (het idee van ‘ik ben die jongen die niet goed kan lezen’) stond de vaardigheid constant in de weg. Zodra hij de identiteit van Robbie aantrok, was de blokkade weg.
Kinderen kunnen taken ook beter of langer volbrengen als ze bijvoorbeeld doen alsof ze Batman zijn (bron 1).
Hoe zit dat met jouw doelen?
Dus, wat betekent dit voor jou? Als jij een nieuwe vaardigheid wilt leren, helpt het dan als je elke dag begint met de gedachte: “Ja, ik ben eigenlijk totaal niet muzikaal, maar ik moet en zal piano leren spelen op wilskracht”? Nee, natuurlijk niet.
Je moet beginnen bij de identiteit. Je zegt tegen jezelf: “Ik ben muzikaal. Ik ben een muzikant. En ik ben toevallig nu net even bezig om er een nieuw instrumentje bij te leren.” Ik weet dat dit in het begin heel apart klinkt, maar doe het nou maar eens gewoon. Ga die mindset in. Je zult merken dat je sneller leert en het volhoudt, omdat een muzikant nu eenmaal muziek speelt.
Wilskracht daarentegen is alsof je water uit een droge steen probeert te persen. Wilskracht is handig als je een marathon loopt en je zit in de allerlaatste twee kilometer om nog even over de finish te harken. Maar als jij op pure wilskracht die hele marathon vanaf kilometer één moet gaan lopen, of op wilskracht moet proberen te trainen terwijl je jezelf diep vanbinnen een bankhanger vindt... dan wordt het niks.
Je wilt een hardloper zijn. Want als jij een sporter bent, dan sport je. Dat is wat je doet. Het is geen zware opgave, het hoort bij wie je bent. Als de identiteit er zit, gaat het gewenste gedrag automatisch mee.
Hetzelfde geldt met als je bijvoorbeeld wordt aangesproken op een negatieve identiteit (zoals valsspeler zijn) om te voorkomen dat je valsspeelt tijdens een spelletje. Omdat je niet geassocieerd wilt worden met de negatieve identiteit van een valsspeler, spelen mensen dan minder vaak vals[3].
De ultieme test
Neem het klassieke voorbeeld van het stoppen met roken. Als je wilt stoppen, is de allereerste stap dat je de identiteit van “Ik ben een roker” per direct loslaat. Ja, je rookt op dit moment nog sigaretten. Dat is een handeling, een gewoonte. Maar het is niet wie je bent.
Vanaf vandaag verander je de mindset. Je zegt: “Ik ben iemand die kiest voor gezondheid en absolute vrijheid.” En die sigaret? Die past daar simpelweg niet bij. Op een gegeven moment is die nieuwe identiteit zo ingebakken, dat je naar een sigaret kijkt en denkt: “Wacht eens even... Wat gek, waarom zou ik roken? Ik ben toch helemaal geen roker?” De drang valt weg, omdat het niet meer matcht met de persoon die je bent.
Het klinkt misschien als een simpel trucje, maar het werkt echt als een tierelier. Het herprogrammeert je diepste onderbewustzijn. Dus stop met dat gevecht op wilskracht. Neem de identiteit aan van de persoon die je wilt zijn, ga je daarnaar gedragen en kijk eens wat voor wonderen er gebeuren.
De snelweg naar je onderbewustzijn
En dat is nou exact waarom hypnotherapie zo bizar krachtig is. Veel mensen denken dat hypnose een soort vaag trucje is, maar in werkelijkheid is het de ultieme snelweg naar je onderbewustzijn.
En drie keer raden wat daar opgeslagen ligt? Juist, je identiteit. Met hypnotherapie ga je niet aan de oppervlakte lopen hannesen met je gedrag op pure wilskracht. Nee, je herprogrammeert direct die diepste software.
Of je nu definitief wilt stoppen met roken[4], wilt afvallen zonder dat eeuwige jojo-effect, of diepgaande blokkades wilt doorbreken om te knallen in je werk: zodra je onder hypnose die 'Ik ben'-knop omzet, verandert je hele blauwdruk. Je hoeft niet meer te vechten tegen de verleiding; je bent simpelweg die persoon niet meer. Boem.
Wil jij mensen helpen op identiteitsniveau? Dan is kennis van hypnotherapie ontzettend krachtig. Kom eens naar de gratis masterclass voor een kennismaking.
Of schrijf je direct in voor een van onze evenementen en opleidingen.
Heb je een vraag over onze opleiding? Plan hier een 1-op-1 gesprek.
Laat ook zeker even een reactie achter hieronder, vind ik altijd superleuk om te lezen.
Bronnen:
